۵ میلیون تومان برای یک شب تئاتر؛ «آرش» برای چه قشری روی صحنه می‌رود؟

به گزارش خبرنگار خبرگزاری آنا، تئاتر قرار است هنر زنده باشد؛ هنری که در مواجهه مستقیم با مردم شکل می‌گیرد و بخش مهمی از هویت فرهنگی یک جامعه را بازتاب می‌دهد. اما وقتی قیمت یک بلیت تئاتر به مرز ۵ میلیون تومان می‌رسد، دیگر نمی‌توان تنها درباره کیفیت اجرا، نام بازیگران یا هزینه‌های تولید صحبت […]

به گزارش خبرنگار خبرگزاری آنا، تئاتر قرار است هنر زنده باشد؛ هنری که در مواجهه مستقیم با مردم شکل می‌گیرد و بخش مهمی از هویت فرهنگی یک جامعه را بازتاب می‌دهد. اما وقتی قیمت یک بلیت تئاتر به مرز ۵ میلیون تومان می‌رسد، دیگر نمی‌توان تنها درباره کیفیت اجرا، نام بازیگران یا هزینه‌های تولید صحبت کرد؛ پرسش مهم‌تر این است که چه کسانی اساساً امکان تماشای این اثر را دارند؟

تئاتر ـ ارکسترال «آرش» به کارگردانی علی سرابی و با حضور بازیگرانی شناخته‌شده از جمله نوید محمدزاده، طناز طباطبایی، علی شادمان، مهدی پاکدل و دیگر چهره‌ها قرار است از شهریورماه در رویال هال اسپیناس پالاس روی صحنه برود. این اثر ترکیبی از نمایش، موسیقی و اجرای زنده ارکستر است و بر اساس یکی از شناخته‌شده‌ترین اسطوره‌های ایرانی شکل گرفته است.

اما آنچه پیش از آغاز اجرا بیش از خود نمایش توجه‌ها را به خود جلب کرده، قیمت بلیت است. گران‌ترین بلیت این نمایش ۴ میلیون و ۹۸۰ هزار تومان اعلام شده است.

یک بلیت؛ نزدیک به یک‌سوم حداقل مزد ماهانه

برای درک بهتر این رقم، کافی است آن را در کنار حداقل مزد سال ۱۴۰۵ قرار دهیم. بر اساس بخشنامه حداقل مزد، پایه حداقل حقوق ماهانه کارگران در سال جاری حدود ۱۶ میلیون و ۶۲۵ هزار تومان تعیین شده است. یعنی یک بلیت ۴ میلیون و ۹۸۰ هزار تومانی، معادل حدود ۳۰ درصد پایه حداقل مزد ماهانه است.

اگر یک خانواده چهار نفره بخواهد با همین گران‌ترین جایگاه به تماشای «آرش» برود، هزینه بلیت‌ها به حدود ۱۹ میلیون و ۹۲۰ هزار تومان می‌رسد؛ رقمی که تقریباً از کل پایه حداقل مزد ماهانه یک کارگر نیز بیشتر است.

اینجاست که مسئله از «گران بودن یک بلیت» فراتر می‌رود و به یک پرسش جدی فرهنگی تبدیل می‌شود: آیا تئاتر در حال تبدیل شدن به سرگرمی گروهی محدود از جامعه است؟

هنر برای مردم یا هنر برای توان مالی؟

البته نمی‌توان منکر هزینه‌های تولید یک اثر بزرگ نمایشی شد. اجرای زنده ارکستر، سالن بزرگ، دستمزد گروه بازیگران و عوامل، طراحی صحنه و دیگر هزینه‌های تولید، طبیعتاً قیمت تمام‌شده یک پروژه را افزایش می‌دهد. از سوی دیگر، حضور بازیگران شناخته‌شده نیز بخشی از منطق اقتصادی بازار تئاتر خصوصی است. اما مسئله اینجاست که اقتصاد هنر نباید به حذف مخاطب هنر منجر شود.

وقتی برای یک اثر فرهنگی با محوریت یکی از اسطوره‌های ملی، قیمت‌هایی تعیین می‌شود که بخش بزرگی از مردم توان پرداخت آن را ندارند، فاصله میان «مخاطب بالقوه» و «مخاطب واقعی» بیشتر می‌شود.

این فاصله در حوزه تئاتر اهمیت بیشتری دارد؛ چراکه برخلاف برخی کالا‌های مصرفی، تماشای نمایش برای بسیاری از مردم یک تجربه فرهنگی و اجتماعی است، نه یک خرید ضروری.

نام‌های بزرگ؛ مجوز قیمت‌های بزرگ؟

حضور بازیگران مطرح، طبیعتاً می‌تواند مخاطب را به سالن بکشاند؛ اما آیا شهرت بازیگران باید به عاملی برای تعیین قیمت‌هایی تبدیل شود که بخش قابل توجهی از مردم را از سالن دور کند؟

این پرسش زمانی جدی‌تر می‌شود که بدانیم «آرش» صرفاً یک نمایش تجاری معمولی نیست و قرار است یکی از اسطوره‌های شناخته‌شده ایرانی را با ترکیب نمایش و موسیقی روی صحنه ببرد.

اگر قرار است فرهنگ و اسطوره ایرانی به نسل جدید معرفی شود، بهتر نیست بخشی از ظرفیت این آثار برای دسترسی اقشار مختلف جامعه نیز در نظر گرفته شود؟

مسئله فقط «آرش» نیست

انتقاد از قیمت بلیت «آرش» به معنای زیر سؤال بردن کیفیت اثر یا نادیده گرفتن هزینه‌های تولید نیست. مسئله، روندی است که در آن تماشای آثار نمایشی به تدریج به تجربه‌ای گران‌قیمت تبدیل می‌شود.

پیش از این نیز افزایش قیمت بلیت تئاتر و شکل‌گیری اجرا‌های گران‌قیمت، بحث‌هایی را درباره آینده تئاتر خصوصی و دسترسی مخاطبان ایجاد کرده است. گزارش‌های منتشرشده درباره «آرش» نیز همین پرسش را دوباره مطرح کرده‌اند.

تئاتر خصوصی برای ادامه حیات به درآمد نیاز دارد، اما تئاتر برای زنده ماندن به مخاطب نیز نیازمند است.اگر مخاطب متوسط جامعه به دلیل قیمت بلیت از سالن حذف شود، ممکن است یک اثر از نظر اقتصادی در کوتاه‌مدت موفق باشد، اما در بلندمدت شکاف میان تئاتر و جامعه عمیق‌تر خواهد شد.

راهی برای بازگرداندن مردم به سالن‌ها

شاید یکی از راهکارها، ایجاد ظرفیت‌های ارزان‌تر و واقعی برای دانشجویان، جوانان، خانواده‌ها و اقشار کم‌درآمد باشد؛ نه صرفاً تخفیف‌های محدود و تبلیغاتی. همچنین می‌توان بخشی از ظرفیت سالن را با حمایت نهاد‌های فرهنگی به گروه‌های هدف اختصاص داد تا آثار بزرگ و پرهزینه، تنها به مخاطبان برخوردار محدود نشوند.

در نهایت، پرسش اصلی درباره «آرش» این نیست که آیا یک بلیت می‌تواند ۵ میلیون تومان قیمت داشته باشد یا نه؛ بازار ممکن است برای هر محصولی قیمت متفاوتی تعیین کند. پرسش مهم‌تر این است:اگر قرار است آرش، قهرمان اسطوره‌ای مردم ایران، روی صحنه از فداکاری و ایستادگی برای مردم بگوید، آیا مردم عادی نیز امکان نشستن در سالن و شنیدن این روایت را خواهند داشت؟

این همان نقطه‌ای است که اقتصاد تئاتر با مسئولیت فرهنگی آن تلاقی می‌کند.

اضافه می شود؛ «آرش» اثری نمایشی و ارکسترال است که با محوریت یکی از شناخته‌شده‌ترین و ماندگارترین اسطوره‌های ایران شکل گرفته است؛ داستان قهرمانی از میان مردم که با حماسه خود، مفهوم وطن‌داری را برای نسل‌های مختلف به یادگار گذاشته است.

این پروژه با تلفیق نمایش، موسیقی و اجرای زنده ارکستر، روایتی تازه از اسطوره آرش و مفاهیمی همچون هویت، جسارت، عشق و انتخاب را به صحنه می‌آورد. تئاتر-ارکسترال «آرش» به‌عنوان یکی از بزرگ‌ترین و متفاوت‌ترین پروژه‌های نمایشی-ارکسترال سال جاری، از هفته دوم شهریور در تهران روی صحنه می‌رود.

انتهای پیام/




۵ میلیون تومان برای یک شب تئاتر؛ «آرش» برای چه قشری روی صحنه می‌رود؟

اخبار کرمان
اخبار کرمان و شهرستان ها

منبع:آنـــا
? ۵ میلیون تومان برای یک شب تئاتر؛ «آرش» برای چه قشری روی صحنه می‌رود؟