غزوه بنی‌قریظه؛ درس هوشیاری تاریخی مسلمانان | اخبار استان کرمان

 

این کارشناس مذهبی گفت: ذی‌القعده، یازدهمین ماه قمری، هم از ماه‌های حرام به شمار می‌رود و هم در زمره ماه‌های حج قرار دارد.

 

وی بیان کرد: ماهی که در آن، جنگ جز در مقام دفاع جایز نیست و زمینه‌ساز آرامش و آمادگی برای عبادت بزرگ حج محسوب می‌شود.

 

آبیاری افزود: واژه ذی‌القعده از ریشه «قعود» به معنای نشستن گرفته شده و این نام‌گذاری ناظر به سنت عرب جاهلی است که در این ماه از جنگ و درگیری دست می‌کشیدند. گویی این ماه، ماه فروکش کردن هیجانات جنگی و ماه بازگشت به تأمل و آمادگی برای یک حرکت عظیم عبادی یعنی حج است.

 

وقتی پیمان‌شکنی، امنیت مدینه را تهدید کرد
 

وی در ادامه با اشاره به رخدادهای مهم این ماه در تاریخ اسلام، گفت: در کنار ویژگی‌های عبادی، ذی‌القعده شاهد غزوه بنی‌قریظه بوده است؛ غزوه‌ای که در بیست‌وسوم این ماه رخ داد و به دلیل حضور و فرماندهی مستقیم پیامبر اکرم(ص)، در زمره غزوات ایشان قرار می‌گیرد.

 

آبیاری با بیان پیشینه بنی‌قریظه افزود: بنی‌قریظه از قبایل یهودی ساکن اطراف مدینه بودند که در قلعه‌ها و دژهای مستحکم زندگی می‌کردند. اما در جنگ احزاب، با وجود پیمانی که با پیامبر (ص) بسته بودند، پیمان شکستند و با مشرکان مکه همکاری کردند.

 

این کارشناس مذهبی تصریح کرد: موقعیت جغرافیایی بنی‌قریظه به‌گونه‌ای بود که می‌توانستند از پشت به مدینه حمله کنند. این تهدید، فشار روانی سنگینی بر مسلمانان وارد کرد؛ تا جایی که گزارش‌هایی وجود دارد که آنان قصد داشتند شبانه به شهر یورش ببرند.

 

تدبیر پیامبر، بدون درگیری گسترده
 

آبیاری با اشاره به تدبیر پیامبر اکرم (ص) در این شرایط حساس گفت: پیامبر (ص) بدون اینکه بخواهند وارد درگیری داخلی شوند، گروهی از مسلمانان را مأمور دفاع از داخل شهر کردند. آنان با تقسیم شدن به دسته‌های کوچک و تکبیر گفتن در نقاط مختلف مدینه، فضای رعب و وحشت را در دل بنی‌قریظه ایجاد کردند؛ اقدامی هوشمندانه که بدون درگیری نظامی، خطر بزرگی را دفع کرد.

 

وی افزود: پس از پایان جنگ احزاب و پیروزی مسلمانان، پیامبر (ص) به دلیل پیمان‌شکنی آشکار بنی‌قریظه، قلعه‌های آنان را محاصره کردند. محاصره‌ای ۱۵ تا ۲۵ روزه که در نهایت به تسلیم آنان انجامید. پیامبر (ص) پیشنهاد تسلیم با شرایط بنی‌نضیر را نپذیرفت و تنها پذیرش داوری را قبول کرد.

 

آبیاری خاطرنشان کرد: داوری به پیشنهاد خود بنی‌قریظه، به سعد بن معاذ سپرده شد. سعد بن معاذ با استناد به احکام تورات و پیمان‌شکنی صورت‌گرفته، حکم خود را صادر کرد و پیامبر(ص) این حکم را منطبق با اراده الهی دانستند.

 

وی در پایان تأکید کرد: غزوه بنی‌قریظه تنها یک واقعه تاریخی نیست. این روایت دربردارنده درس‌های مهمی برای امروز ماست؛ اهمیت هوشیاری در برابر دشمن، ضرورت پایبندی به پیمان‌ها، نقش مدیریت روانی و تدبیر در شرایط بحرانی، و این حقیقت که در کنار قدرت نظامی، عقلانیت و تصمیم‌گیری به‌موقع، نقش تعیین‌کننده‌ای در حفظ امنیت جامعه دارد.

 

آبیاری در پایان گفت: آیات ۲۶ و ۲۷ سوره احزاب و همچنین آیات ۵۶ تا ۵۸ سوره انفال به این واقعه اشاره دارد.

انتهای خبر/ زین‌الصالحین