میدان ارگ کرمان؛ بازگشت به هویت تاریخی با رویکرد نوین شهری | خبر کرمان

کرمان – نذیر کرمان – میدان تاریخی ارگ کرمان، که در مجاورت طولانی‌ترین راسته بازار ایران قرار دارد و روزگاری محل تجمع ناهنجاری‌های اجتماعی بود، با تصمیمات مدیریت شهری و استان، تغییرات چشمگیری را تجربه کرده است. این میدان، که سابقه تاریخی میزبانی مسابقات چوگان را نیز در حافظه خود دارد، اکنون با سنگ‌فرش و برنامه‌های متنوع به محلی برای مراودات اجتماعی و رویدادهای فرهنگی تبدیل شده است.

اجرای طرح‌های بهسازی و تبدیل این محدوده ثبت ملی به پیاده‌راه، با وجود برخی اعتراضات اولیه کسبه، گامی مهم در جهت احیای هویت این بخش از شهر محسوب می‌شود. این پروژه که طرح آن دست‌کم از هشت سال قبل مطرح بود، سرانجام از اوایل سال ۱۴۰۳ اجرایی و در پنجم بهمن‌ماه همان سال به‌طور رسمی افتتاح شد.

سرهنگ مهدی پورامینایی، فرمانده انتظامی شهرستان کرمان، به بهبود محسوس وضعیت امنیتی این منطقه اشاره کرد. وی با بیان اینکه “پیش از ساماندهی میدان ارگ، در شش ماهه نخست سال ۱۴۰۳ تعداد ۱۳۰ مورد نزاع داشتیم،” تصریح کرد: “این آمار پس از اجرای طرح به ۷۵ مورد تقلیل پیدا کرده و سرقت نیز ۴۰ درصد کاهش یافته است.” وی افزود: “وضعیت سابق میدان برای حضور خانواده‌ها ناامن بود، اما اکنون فضایی امن برای حضور مردم ایجاد شده است.“

نظرسنجی صورت‌گرفته توسط مرکز مطالعات و پژوهش شهرداری کرمان از ۱۴۰۰ شهروند، رضایت ۸۶ درصدی را از اجرای این طرح نشان داده است. سعیده قطبی، رئیس این مرکز، بر اهداف چندگانه پروژه تأکید کرد. وی با اشاره به اینکه “یکی از پرسش‌های اصلی در این نظرسنجی، نیاز شهر کرمان به ایجاد پیاده‌راه بود که ۴۲ درصد شهروندان گزینه ‘زیاد’ و ۲۷ درصد ‘خیلی زیاد’ را انتخاب کردند،” عنوان کرد: “شهروندان، مهم‌ترین تأثیر ایجاد این پیاده‌راه را افزایش امنیت، زیبایی بصری و جمع‌آوری متکدیان و دست‌فروشان دانسته‌اند.”

محمدعلی طالبی، استاندار کرمان نیز که در مراسم آغاز «جشنواره پیشران ۲» در میدان ارگ حضور داشت، بر لزوم تحول در مبلمان شهری و رویدادهای عمومی تأکید کرد. وی با بیان اینکه “شهر کرمان نیازمند تحول در مبلمان شهری و برگزاری رویدادهای شهری جذاب و مردمی است،” اظهار داشت: “با جدیت و برنامه‌ریزی، کرمان به یکی از مقاصد اصلی گردشگری در کشور تبدیل خواهد شد و این مساله شرایط بسیار بهتری برای رونق اقتصاد گردشگری استان رقم می‌زند.”

این پروژه پیاده‌راه‌سازی در دو فاز و با اعتباری بالغ بر ۱۷ میلیارد تومان به اجرا درآمد که شامل سنگ‌فرش میدان و معابر منتهی به آن از جمله کوچه‌های گلبازخان، مسجد آقا غلامعلی و سرمست است. همچنین برای رفع مشکل کمبود پارکینگ، ساماندهی بیش از ۲ هزار محل پارک خودرو در اطراف میدان صورت گرفته است.

با این حال، برخی اعضای شورای شهر بر تداوم اقدامات و لزوم پویایی دائمی این فضا تأکید دارند. محمد امینی‌زاده، رئیس کمیسیون حقوقی، نظارت و ارزیابی شورا، با تقدیر از شهرداری بابت احیای میدان ارگ، تصریح کرد: “نباید میدان ارگ صرفاً به محلی برای کنسرت عمومی تبدیل شود؛ برنامه‌های برگزار شده در میدان تاریخی ارگ باید متناسب با بوم و کالبد آنجا باشد.” وی افزود: “اگر کنسرتی هم مجوزهای لازم را کسب کرده، لغو آن پس از اطلاع‌رسانی، احترام به مردم نیست و تبعات قابل توجهی در سطح کشور داشته است.“

کلمات کلیدی:

میدان ارگ، کرمان، پیاده‌راه، بهسازی شهری، گردشگری، نشاط اجتماعی، امنیت شهری، آسیب‌های اجتماعی، شهرداری کرمان، استانداری کرمان، هویت تاریخی، نذیر کرمان.